Deze fietstoch start in Vertus (Blancs Couteaux). Hier kom je eenvoudig met de bus (wij brengen je fietsen dan vast naar het eindpunt). In de bus kun je dan ook vast kijken naar waar je onderweg wilt stoppen. De hele route is 18,7 km, maar heeft wel wat heuvels.
Deze tocht begint in Vertus bij de Mairie. En leid je allereerst lopend langs wat middeleeuwse highlights van dit dorp. Vervolgens gaan we naar de Eglise Saint Martin de Vertus. Deze kerk is gebouwd op een waterpartij die er ook voor zorgde dat toentertijd de molen kon draaien, de was gedaan kon worden en de dieren te drinken hadden.
De middeleeuwse wandeling in Vertus (Blancs Couteaux)
Deze wandeling van 1,8 km leidt je langs de historische highlights in Vertus. We beginnen op de Boulevard Carnot bij de Fontaine de Théogène. Deze fontein uit 1902 is de afbeelding van een jongetje met een tros druiven in de hand. Loop verder door tot de eerste zijstraat (na nummer 13 op Boulevard Carnot) aan de recherkant, de Rue Font Maire de Rey in, halverwege bij de Rue Becquey hou je rechts aan.

Je ziet aan de rechterkant dan een overdekte wasplaats, de Fontaine Marie du Roy. Direct hierna ga je linksaf de Rue de Loisy in. Aan het einde sla je linksaf de Rue de l’Hotel de Dieu in. Zoals je zult verwachten staat hier het oude Hôtel- Dieu, Chapelle Saint Nicolas. Dit Hôtel Dieu is opgericht in 1210 door Blanche de Navarre. In eerste instantie was het bedoeld voor de pelgrims, maar al snel werd dit een ziekenhuis voor de ouden, armen, wezen en leprozen. Sinds 1975 is het een bejaardentehuis.
We lopen door verder de Rue de l’Hôtel de Dieu in totdat je aan je linkerhand weer een “Hôtel”ziet. Dit keer is het het Hôtel de Ville, oftewel de Mairie. Dit Hôtel werd in 1660 gebouwd door de Bisschop voor de Congregatie van de Zusters van de Christelijke Geloofsleer, ook wel “de Regentes” genoemd, met als doel jonge meisjes op te leiden en schooljuffrouwen op te leiden die les konden geven op het platteland. In 1807 werd dit het gemeentehuis, gendarmerie en rechtbank.

Wanneer je door loopt zie je aan de rechterkant op de Place de la Grande Fontaine, de grote Fontein. Deze komt uit 1267.
We lopen echter de zijstraat links in, de Rue du Moulinet. Hier kom je zo de Lavoir Moulinet tegen, wederom een oude wasplaats. Deze was in gebruik tot 1960. Loop verder op de Rue du Moulinet tot de Place Saint Jean et des écoles. Hier ga je linksaf richting Boulevard Eustache Deschamps.
Zo vlak bij de kerk en het oude kasteel ben je in het oudste deel van Vertus. Deze Boulevard is genoemd naar de dichter Eustache Deschamps (geboren tussen 1340-1344). Hij was dichter bij de hertig van Orléans en de Franse koningen. We lopen door richting de Rue du Château.

De straat markeert waarschijnlijk de grens tussen het kasteel, dat grenst aan de wallen in het noorden, en de abdij van Saint Jean in het zuiden, met de kloostergebouwen en de kerk van Saint Jean. Dit is slechts een zeer klein deel van de binnenplaats van de bijgebouwen van het oude kasteel van de graven van Champagne, gebouwd aan het begin van de 11e eeuw. Dit versterkte kasteel, met torens en een donjon, bestond waarschijnlijk al in 1081,
met de abdijkerk van Saint-Martin binnen de muren. Het onderging vervolgens talrijke wijzigingen tijdens feodale conflicten, voordat het tot aan de Revolutie werd vervangen door een renaissancekasteel.
Zo kom je uit bij de Église Saint Martin. Deze kerk uit de 11e eeuw heeft ook lang een abdij gehad. Loop nu door richting de Rue Général Koenig en sla hier linksaf. Aan het einde zie je de Porte Baudet. Dit zijn nog de overblijfselen van de poort die in 1230 werd gebouwd en diende als entrée wanneer je uit Epernay kwam.
Wanneer je door de poort bent, sla je linksaf en loop door tot Rue Tour d’Avize, deze loop je in tot je weer bij de Rue Général Koenig bent, hier ga je nu linksaf. Ter hoogte van nummer 30 heb je nu een geweldig uitzicht over Le Puits Saint Martin. Dit was de belangrijkste waterbron voor de stad en ontsprong onder kerk.
En weer door over de Rue Général Koenig tot de Place Léon Bourgeois. Dit centrale plein is ontstaan in 1230 en was de plek voor de centrale markt. Rond 1800 werd hier La Halle neergezet waar rechters bijeenkwamen. Deze Halle werd in 1893/1894 neergehaald. Ga door op de Rue Jean Lebon, dit was vroeger het winkelhart van Vertus.
Ga de eerste straat links in , de Rue des Juifs, vervolg deze weg naar links tot je bij de Rue de Chalons bent. In deze brede straat zaten vroeger ook veel winkels en de eerste hotels. Bij de rotonde eindigt de route en wanneer je hier naar links gaat, kom je weer bij de plek waar de fietsen staan.
Deze route is beschikbaar via de Ciwrkwi app. en voor wie het hele verhaal in het Frans wil lezen, kijk hier.
Champagnestop in Vertus
Na al dat wandelen ben je wellicht al wat dorstig geworden, en daar kun je heel goed wat aan doen. Kijk eens bij Champagne Pougeoise – 23 Boulevard Goerg
of bij Champagne Florent Viard – 35 Avenue Saint Vincent.
Dit zijn beide kleine Champagnehuizen, die een leuke ontvangst hebben en je een goed beeld geven van de mooie bubbels uit Vertus. Er zijn uiteraard nog meer Champagnehuizen in Vertus, maar let op, vaak is reserveren wel vereist.
Op de fiets naar Mesnil-sur-Oger
We beginnen gelijk met een goed stuk op de fiets, maar dan heb je dat maar gelijk gehad. Via de Rue de l’eglise, ga je naar de Rue General Koenig, over de rotonde (2e afslag) richting de Rue de Villiers aux bois. Neem bij de Clos de Belvas, rechtsaf de Chemin des Gilottes. Dit is een prachtige weg door de wijnvelden deze neem je bergopwaarts en is in totaal een 4,5 km lang to Mesnil sur Oger.
Museum & champagne
In Mesnil sur Oger zit Champagnehuis Lanois. Daar hebben ze van de nood een deugd gemaakt en van allerlei materialen die in de jaren verzameld zijn een museum gemaakt. Uiteindelijk moet je toch ook wat aan de broodnodige cultuur doen. Maar ook hebben ze een leuke Champagne. Naast dat deze Champagne zich kenmerkt doordat het in een andere dan de standaard Champagnefles zit, is hij ook zeker erg lekker. Adres is 2, Avenue Eugène Guillaume.
Buiten Champagnehuizen in Mesnil sur Oger heeft het ook een natuurreservaat wat zeker een bezoek waard is.
Als je nu al wel trek hebt gekregen, ga dan aan tafel bij La Gare. Dit restaurant in het oude station en kun je voor een mooi bedrag een heerlijke franse lunch eten. Adres is 3 place de la gare.
Door naar Oger
Op een kleine 3 km afstand van Mesnil sur Oger ligt Oger. Oger is ongeveer half zo groot als Mesnil, maar heeft gelukkig nog wel een leuke hoeveelheid Champagnehuizen. Ga bij Champagne Paul Lanois rechtsaf de Rue d’Oger op. Voor wie nog geen genoeg heeft van wijnvelden (en wat heuvels) ga dan bij de eerste zijstraat naar links en volg deze (houd wel even je GPS bij de hand zodat je weet wanneer je weer rechtsaf moet naar Oger). Ook in Oger heb je weer een grote hoeveelheid Champagne boeren.
Volgende stop.. Avize
Avize is met 1700 weer aanzienlijk groter dan Oger. Dat houdt ook in dat er verschillende winkels zijn. Zo is er een goede bakker (35 rue pasteur), een slager (33 rue pasteur) met eigen gemaakte worsten (voor wie nu al uitkijkt naar een BBQ s’avonds). En uiteraard weer een leuk aantal Champagneboeren die je kunt bezoeken.
En dan
Vanaf hier kun je 2 kanten op.. de ene is.. ik heb nu wel genoeg gefietst en wil gewoon met een lekker glas Champagne zitten in de buurt van Cramant. Dan raden we je aan om vanaf Avize Champagne Voirin Jumel in te geven. Dit Champagnehuis zit aan het begin van het dorp Cramant en vanaf hier kun je desnoods rollend terug naar Place Arthur Puisard. Naast een heerlijke Champagne, beschikken zij over een terras met waarschijnlijk wel het mooiste uitzicht over de velden, dus heerlijk voor een rustmomentje.
Voor de mensen die nog even verder willen

Als je nog niet uitgefietst bent, dan is er zeker nog een hele leuke optie. Vanuit Avize ga je dan “onderlangs”richting Chateau de Saran. Bij de Rue de l’Abattoir ga je de wijnvelden in (wel via een weg gelukkig). Je ziet op afstand het Chateau de Saran al liggen. Dit Chateau is een prive eigendom van de famile Moët & Chandon, dus helaas niet open voor publiek. Maar vanaf deze hoogte heb je onwaarschijnlijk mooie uitzichten over de Côte des Blancs.
Vanaf hier kun je nog het pad volgen richting Cuis voor nog meer adembenemende fotomomenten langs de wijnvelden of je rijdt vanaf deze kant Cramant in.